Wahania cen na rynku hurtowym z uwagi na ograniczenia kontraktowe.

,

Wahania cen na rynku hurtowym z uwagi na ograniczenia kontraktowe.

Od 9 sierpnia do 15 września 2016 r. trwają konsultacje wyników analizy stosowania mechanizmów  LT i FDA UIOLI zgodnie z CMP i NC CAM

Od 9 sierpnia do 15 września 2016 r. trwają konsultacje raportu ACER dotyczącego kontraktowych ograniczeń przesyłu. Zainteresowane strony mogą podzielić się swoją opinią z ACER. Według ekspertów Monitora wnioski z raportu mają znaczenie dla mechanizmów cenowych w Europie Środkowo – Wschodniej (CEE), w tym mogą zostać rozważone na potrzeby oceny możliwego wpływu budowy nowej infrastruktury w tej części Europy. Nie pozostają również, bez znaczenia dla prowadzonego obecnie postępowania antymonopolowego w sprawie budowy Nord Stream 2 (pisaliśmy o tym w poprzednim numerze MG).

9 sierpnia br. Agencja ds. Współpracy Organów regulacji Energii – ACER (z ang. Agency for the Cooperation of Energy Regulations) opublikowała roczny raport dotyczący ograniczeń kontraktowych w sieci przesyłowej gazu na międzysystemowych połączeniach (IPs). W celu zmniejszenia wąskich gardeł przesyłu gazu Rozporządzenie 715/2009 oraz wytyczne CMP i kodeks sieciowy NC CAM wprowadziła między innymi 4 wskaźniki regulacyjne dla zasady UIOLI (Use-It-Or-Lose-It – Wykorzystaj albo Strać dla zdolności długoterminowych (LT UIOLI) i krótkoterminowych (FDA UIOLI), związane z nadmiernym popytem na produkty o specyficznym czasie trwania lub jednostkową ofertą dla danego produktu. Analizowano dodatkowo mechanizmy Oversubscription and Buy Back (OS)  i Surrender of Capacity (SUR).  Badanie przedstawiło ilość ze wskazaniem miejsc gdzie popyt przekroczył podaż zdolności ciągłego przesyłu gazu, w tym również dla mocy przerywanych. Przedstawiono również zalecenia dotyczące poprawy sprawozdawczości danych i przejrzystości dla ENTSOG oraz platform: PRISMA, GSA, RBP.

Raportu zaprezentował wyniki analiz ograniczeń przesyłu w wybranych punktach IPs pomiędzy strefami wejścia-wyjścia w Unii Europejskiej w latach 2015-2017. Największe kontraktowe ograniczenia odnotowano na granicy Niemiec z krajami sąsiednimi, co może budzić obawy, czy nie była przedwczesna decyzja Komisji w sprawie zniesienia obowiązków dla grupy EON (patrz informacja przekazana w poprzednimi MG). Szczególnie może to mieć wpływ na mechanizmy cenowe rynku spot oraz w zakresie stosowania FDA UIOLI.

Przy analizie ACER poświęciło szczególną uwagę 3 regionom: North-West Europe – NWE (interkontener IUK w obu kierunkach), South (Francja, Hiszpania i Portugalia), i   South-South-East (SSE).  Największe wzywania przed regionem CEE i SSE, gdzie odnotowano ograniczenia na granicach: Bułgarii i Grecji jak i Bułgarii i Rumunii, a także Republiki Czeskiej z Polską. Wystąpiły również ograniczenia na interconektorze IUK oraz we Francji na osi Północ-Południe.

Rezultaty badania wskazały na pewne niepokojące przypadki: dla 41 IPs (z czego 21 to granice państw) odnotowało ograniczenie, w tym 36 z uwagi na brak oferowania wszystkich produktów zgodnie z NC CAM,  co stanowi wzrost w stosunku do poprzedniego roku kiedy odnotowano 20 takich punktów, zaś w poprzednim raporcie ich  liczba nie przekraczała 10. Zwiększyła się również ilość ofert na zdolność przerywaną (93% da porównania wcześniej ta liczba wynosiła ok. 66%). Związane z tym przerwy w przesyle wynosiły średnio od 1-24 dni, w cięższych przypadkach 56 (Liason Nord Sud – Francja), a nawet 73 dni (Oberkappel z Niemiec do Austrii). W celu przybliżenia skali: na rynku wtórnym w jednym miesiącu transakcje na interkonektorze IUK wyniosły 72 podczas gdy np. na PRISMA jedynie 9. W porównaniu do 2014r w 2015r. liczba przeciążeń wzrosła o 1/3.

Kluczowym elementem badania był wpływ ograniczeń w transporcie na wahaniom cen. W celu zobrazowania,  na przykładzie relacji między 2 hubami: niemieckim NCG i austraiackim CEGH (gdzie odnotowano ograniczenia) oraz niemieckim NCG i francuskim PEG Nord (gdzie nie było przepełnienia). Wyniki obrazują zależności ceny (w tym spredów i premii aukcyjnych) od ograniczeń transportowych, z którymi boryka się region CEE i SSE. Różnica niekorzystnie odbija się na finalnym koszcie zakupu gazu przez odbiorców końcowych, gdzie spread na rynkach rozwiniętych nie przekroczył 0,6 EUR/MWh, natomiast dla rejonu SSE wahał się osiągając nawet 5 EUR/MWh. Analiza zbierania danych jest skomplikowana, dlatego podmiotom zainteresowanym  jego przebiegiem zalecamy konsultacje z zespołem Monitora Gazowego.