Nowa rola dostawcy gazu – komentarz ekspertów ONICO-Energia

,

Nowa rola dostawcy gazu – komentarz ekspertów ONICO-Energia

Jacek Sozański, Gracjan Ramut, Mateusz Marczewski

Aktualnie rozwój rynku stwarza dla odbiorców bardzo duże możliwości w zakresie poprawy warunków cenowych i innych poza cenowych warunków kontraktowych, które finalnie wpływają na efektywność pozyskania gazu i ryzyko z tym związane. Witać to na przykładzie wykresu cen hurtowych i detalicznych gazu.

wykres

W 2015 r. ceny hurtowe gazu (notowania na polskiej giełdzie TGE w punkcie wirtualnym oraz niemieckiej giełdzie EEX w hubach GASPOOL, NCG oraz TTF oraz austriackiej giełdzie CEGH) były znacząco niższe (średnio ponad 25 PLN/MWh i maksymalnie ponad 43 PLN/MWh) od taryfowych cen gazu oferowanych na rynku polskim. Różnica ta utrzymała się w 2016 r. Wraz z utrzymaniem różnic na rynku terminowym i spotowym. Pomimo nadpodaży gazu na rynku, średnioważone ceny na rynku terminowym (RTTg TGE wynosiły 97,54 PLN/MWh w I kw. 2016 r. i 85,30 PLN/MWh w II kw. 2016 r.) utrzymywały się na wysokim poziomie. Dyskontował to rynek spotowy, na którym ceny gazu były niższe o 23-30 PLN/MWh (RDNg TGE wynosiły 66,75 PLN/MWh w I kw. 2016 r. i 62,05  PLN/MWh w II kw. 2016 r. oraz RDBg TGE wynosiły 67,13 PLN/MWh w I kw. 2016 r. i 62,32  PLN/MWh w II kw. 2016 r.).

W 1 kwartale 2016 r. obserwowaliśmy delikatne spadki cen, mniejszy popyt, podaż na relatywnie stałym poziomie (ze strony popytu: łagodna zima, temperatura, ze strony podaży: wysokie przepływy gazu z Rosji i Norwegii oraz wysoki stan magazynów po 4 kw. 2015r.).

W 2 kwartale br., na początku kwietnia utrzymywał się spadek z uwagi na wysokie przepływy gazu Norwegii i Rosji. Następnie nastąpił gwałtowny wzrost cen spowodowany temperaturami znacznie poniżej średniej dla tego okresu i rozpoczęciem kolejnego okresu zatłaczania gazu do magazynów. Ten wzrost spotęgowany był również zamykaniem krótkich pozycji przez uczestników rynku po ciągłych spadkach od lutego 2015 r. W tym okresie ceny rosły w ślad za wzrostami cen ropy naftowej. Niekontrolowany wzrost cen ograniczyły fundamentalne uwarunkowania rynku gazu (wysoki stan magazynów i oczekiwane zwiększenie podaż LNG w Europie – m.in. ze Stanów Zjednoczonych, nadal wysokie przepływy gazu z Rosji i Norwegii w porównaniu do tego samego okresu w latach poprzednich).

W 3 kwartale początkowo mieliśmy do czynienia z trendem bocznym, ale sierpień przyniósł gwałtowne spadki cen. Fundamentalne uwarunkowania przeważały – mniejsze zapotrzebowanie w okresie letnim, wysoki stan magazynów i nadpodaż gazu na rynku. Dodatkowo awarie wybranej infrastruktury  (np. magazynu Rough w Wielkiej Brytanii) spowodowały ograniczenie popytu i sprzedaż nadwyżek gazu na rynku spot. Może to stanowić pewien problem z dostępnością i cenami gazu w okresie zimowym. We wrześniu natomiast ceny bardzo mocno rosły. Było to spowodowane między innymi przedłużającymi się remontami infrastruktury w Norwegii oraz kilkoma niespodziewanymi przestojami w produkcji. Ponadto pogoda dodatkowo wspierała popyt na gaz i, co za tym idzie, ceny.

Liberalizacja rynku gazu wprowadziła nowy model kształtowania cen gazu, po wprowadzeniu modelu cen maksymalnych i odejściu od wyłącznego stosowania urzędowo zatwierdzanych cen taryfowych, odbiorcy uzyskali możliwość dostępu do niższych cen gazu. Pracując z naszymi odbiorcami, na co dzień staramy się w przejrzysty sposób te możliwości prezentować i proponować rozwiązania, które sprawią, że gaz ziemny będzie pozyskany przez klienta w możliwie najkorzystniejszej dla niego cenie.

W naszej ofercie łączymy dostarczanie gazu z funkcjami doradczymi. Proponujemy rozwiązania w obszarze zarządzania ceną i optymalizacją portfela zakupowego oraz pomagamy w osiągnięciu tych celów.

Już po wstępnym zdefiniowaniu wzajemnych interesów oraz ryzyk dostawcy i odbiorcy gazu okazuje się, że dużą część z nich można „zniwelować” i w rezultacie obniżyć cenę gazu.  Zdarza się, ze spotykamy klientów, którzy są już tego świadomi, szczególnie wśród tych, którzy są odpowiedzialni za zakupy gazu ziemnego na szczeblu europejskim dla całej sieci zakładów w swoich grupach kapitałowych.

Warto mieć świadomość zmienności cen oraz czynników, które za tym stoją. Zawierając kontrakt na dostawy gazu na kolejny okres klient zawsze ryzykuje tym, że zrobi to w nieodpowiednim dla siebie momencie.  Tutaj również się odnajdujemy się w roli doradcy.  No, bo dlaczego nasz klient miałby nie skorzystać z eksperckiej wiedzy naszych analityków, którzy, na co dzień profesjonalnie się tym zajmują?  Tym bardziej, że w naszej ofercie mamy instrumenty i metody, które to ryzyko znacząco ograniczają.

Rozwój rynku spowodował, (czego klienci za wyjątkiem kilku największych odbiorców jeszcze nie dostrzegają), że odbiór gazu, zwłaszcza na wysokim i stabilnym poziomie stał się bardzo cennym aktywem, czyli czymś, co może przynieść przedsiębiorstwu dodatkową, znaczącą wartość.  Jednak, aby to osiągnąć konieczne są działania optymalizacyjne, w których doradzamy i które realizujemy wspólnie z klientami. Przedstawiciele firm, którzy są tego świadomi i wykorzystują odbiór gazu, jako aktywo, przynoszą swoim firmom dodatkowe setki tysięcy a nierzadko miliony złotych. Jest to absolutna awangarda wśród odbiorców.